31 juli 2026
De meeste vooruitgang in analoge weergave is verfijning: een beter lager hier, een zwaarder plateau daar. Af en toe vertrekt iemand opnieuw vanaf nul. Supatrac en Korf Audio zijn zo’n twee bedrijven, en we voeren ze allebei.
Ze komen vanuit tegengestelde richtingen op dezelfde plek uit. Supatrac vond een mechanisch idee waar niemand op gekomen was. Korf heeft alles gemeten tot de cijfers vertelden wat er gebouwd moest worden. Samen dekken ze zowat elke manier waarop je een platenspeler echt beter kan maken, van een headshell van €199 tot een toonarm die armen van tien keer de prijs in verlegenheid brengt.
Supatrac Blackbird. Een lager waar niemand aan gedacht had.
Het probleem is oud en goed begrepen. Terwijl de naald de groef volgt, trekt ze aan de arm, en die kracht is niet constant: ze stijgt en daalt mee met de muziek. In een klassieke draaipuntarm werken die wisselende krachten dwars op het lager en veroorzaken ze microscopische speling in net die as waar het de meeste schade doet, namelijk de tijd. Het resultaat is een uitsmering die de industrie grotendeels heeft leren aanvaarden en ‘karakter’ is gaan noemen.
De Sideways Uni-Pivot Arm (SUPA) is een in het VK gepatenteerd lager dat de unipivot op zijn kant legt, zodat het enige contactpunt de naaldwrijving frontaal opvangt in plaats van er haaks op te staan. Doordat het draaipunt net onder plaathoogte ligt, veroorzaakt een piek in die wrijving een kleine neerwaartse torsie, waardoor de arm zich in de groef drukt net op het moment dat de muziek daarom vraagt. Supatrac noemt dat Torque-Reaction-Assisted Contact.
Dat is de theorie. Wat je hoort is eenvoudiger te beschrijven: transiënten die zonder aarzelen starten en stoppen, en een rust in zwaar gemoduleerde passages waardoor de meeste armen klinken alsof ze met de plaat aan het onderhandelen zijn in plaats van ze te lezen.
Waarom de Blackbird volgens ons de beste prijs-kwaliteitverhouding in high-end analoog is.
De Blackbird Farpoint kreeg in 2024 een Golden Ear Award van The Absolute Sound. Michael Fremer vergeleek in zijn review zo’n $7.500 aan arm en element met $83.000 aan arm en element, en publiceerde de opnames zodat lezers zelf konden oordelen. Zijn besluit: de Blackbird is niet gewoon beter voor het geld, maar ronduit verbluffend beter. Roy Gregory kwam bij Gy8 tot hetzelfde oordeel, en Chris Beeching gaf de arm vijf sterren bij The Ear.
Zet dat naast de prijs. De 9″ Blackbird kost €4.600. De armen waarmee hij standaard vergeleken wordt, beginnen aan het drievoudige en lopen ver voorbij het tienvoudige. En de Blackbird is geen randgeval: hij past zowat overal op, onder meer Linn, Rega, Technics, Garrard en SME, in 9″, 10.5″ of 12″, Baerwald of Stevenson, met andere lengtes op aanvraag. De effectieve massa ligt rond 10 g en er wordt een massa-adapter meegeleverd, zodat je van een high-compliance MM tot een low-compliance MC kan gaan. De armbuis is getrokken carbon, versterkt met aluminium en inwendig gedempt. De interne bedrading is bewust vervangbaar gehouden. Vijf jaar garantie.
Elke arm wordt met de hand gebouwd in Engeland, dus de levertijd loopt op tot enkele maanden. De 9″ Blackbird ligt nu op voorraad, wat voor een Supatrac uitzonderlijk is en niet lang zal duren.
- Supatrac Blackbird 9″ toonarm, €4.600 · op voorraad
- Supatrac Blackbird 10.5″ toonarm, €5.100
- Supatrac Blackbird 12″ toonarm, €5.600
Twee Blackbirds ter demonstratie.
Beide staan opgesteld en spelen. Eén Blackbird staat op een Transcriptors Hydraulic Reference uit 1964, en een 10.5″ Blackbird is gemonteerd op een Garrard 401. Twee heel verschillende spelers, samen zestig jaar oud, en een goede manier om te horen wat de arm zelf bijdraagt.
Korf Audio. Materiaal en meten.
Alexey Korf heeft precies het omgekeerde temperament. Geen enkele conceptuele sprong, maar tientallen headshells en toonarmen doorgemeten op de testbank tot twee eigenschappen overbleven als betrouwbare voorspellers van klankkwaliteit: stijfheid in buiging en torsie, en hoe snel een constructie ophoudt met naklinken. Daarna bouwde hij naar die cijfers, en de prijzen liggen ver onder wat dat niveau van techniek normaal kost.
De eenvoudigste echte upgrade voor een Technics-eigenaar.
De HS-A03 keramische headshell is de duidelijkste demonstratie van dat idee, en het makkelijkste product op deze pagina om aan te bevelen.
Het is één naadloos gegoten stuk aluminiumoxide-keramiek: body en connector uit hetzelfde stuk, geen naden, geen ingelijmde inzetstukken, geen gemengde materialen, met een inwendige rib die de resterende resonantie breekt. Hij meet twee tot drie keer stijver dan de beste headshell die Korf daarnaast testte, bij 13 gram inclusief zuiver zilveren litzedraad en vingerlift. De connector is zo nauwkeurig gemaakt dat er geen elastische ring nodig is, en op de meeste headshells doet die ring echte schade aan een signaal dat nog in microvolt wordt uitgedrukt.
Hij past op elke toonarm die een standaard SME- / Ortofon- / JIS-headshell aanneemt, dus op elke Technics met verwisselbare headshell: de SL-1200 die je sinds de jaren tachtig hebt, een SL-1200G, een SL-1210GAE, een SL-1300G of de SL-1000R. Voor een Technics-eigenaar is dit het hoogste rendement per euro dat je ergens in je installatie kan halen. €199, tien minuten werk, en er hoeft verder niets aan de speler te veranderen. The Absolute Sound zette de vorige versie in zijn lijst van aanbevolen producten onder $1.000. Gebruikers beschrijven meestal hetzelfde: het hoog opent, het laag wordt steviger, en een waas die je al lang niet meer opmerkte, is gewoon weg.
De Korf headshells liggen op voorraad.
- Korf Audio HS-A03 keramische headshell, €199 · op voorraad
- Korf Audio CB-A01 keramische elementspacer, €49
- Korf Audio TC-125 Series II toonarmkabel, €105
En de toonarmen.
Dezelfde denkwijze, opgeschaald. Korf-armen gebruiken flexure-lagers uit de ruimtevaart, zonder stick-slip in het horizontale vlak, met armbuizen in roestvast staal of keramiek, magnetische anti-skating en fijne VTA-regeling over de hele lijn. De TA-SF9 begint op €2.200, de TA-AF9/10 Series II met keramische buis op €3.800, de TA-CF9/10 Sapphire op €5.200. Drie jaar garantie.
Bekijk het volledige Korf Audio-gamma
Kijktip.
Wil je de ontwerpers zelf horen discussiëren over waar er in plaatweergave nog winst te halen valt, dan is dit panelgesprek onder leiding van Michael Fremer een avond goed besteed: Frontiers in Modern Groove Extraction.
Kom luisteren.
Beide merken staan hier in Buggenhout klaar om te vergelijken. Een headshell wisselen is trouwens iets wat je binnen de dertig seconden hoort. Breng gerust je eigen platen mee, en je eigen element als je wil.
